Hướng bếp nào tốt? Tra phương đặt bếp theo Cung Phi và Bát Trạch

01Hướng bếp nào tốt với năm sinh của bạn?

Tìm cung của bạn, rồi đọc hai bảng dưới: Bảng 1 là phương đặt bếp sách ghi, Bảng 2 là bốn hướng tốt Viện dùng để chọn hướng bếp.

1. 1Tra cungNhập năm sinh, giới tính vào ô dưới. Sinh trước Lập Xuân (khoảng 4/2 dương lịch) thì nhập năm trước.
2. 2Đọc phương đặt bếpTìm dòng cung của bạn ở Bảng 1.
3. 3Đọc bốn hướng tốtTìm dòng cung của bạn ở Bảng 2.

Bảng tra phương đặt bếp theo tám cung

Ví dụ cung Tốn: sách ghi đặt bếp ở phương Tây, là phương Lục Sát của cung này. Cả tám phương sách ghi đều trùng một trong bốn sao xấu của bảng Viện; Viện đã so đủ 8/8^[1][2][3].

Bảng bốn hướng tốt để chọn hướng bếp

Lời Viện: nhà không hợp Cung Phi vẫn có thể chọn hướng bếp về hướng tốt, nhưng bếp quay về đâu là phần thầy xem khi khảo sát chính căn nhà của bạn. Sách đã mở không nói việc này.

Hình tám hướng của cung Tốn

Cung Khảm, Ly: chữ Giáp trong sách lệch ra sao?

Với Khảm, Ly, sách ghi «phương chữ Giáp phía đông bắc»^[2], nhưng chỗ khác trong chính sách ấy lại xếp Giáp ở phía đông^[3]. Bảng 1 ghi Đông Bắc theo lời sách và tên sao; sách không chú vì sao lệch, Viện không tự giải thích.

坎離福德人，宜東北甲字方，五鬼禍害立火唵。……東方甲卯乙字，生氣門，亦大吉。

02Năm sinh nào thuộc cung nào?

Tìm năm sinh trong bảng, xem cột nam hoặc cột nữ. Sách gọi cung của người là Phúc Nguyên, cũng gọi cung Phúc Đức, tức Phục Vị; phép khởi của sách cho cùng kết quả với Cung Phi của Viện: Viện tính lại khớp 40/40 năm 1960–1999, 5/5 năm mẫu trong sách^[10]. Tra cẩn thận, vì sách viết: «Nếu Phúc Nguyên sai một chút thì Đông tứ sửa phía Tây, Tây tứ sửa phía Đông, sao tốt lại thành sao xấu.»^[4]

若福元一錯，則東四修西，西四修東，吉星反變為凶星。

Năm rơi vào Trung cung (5) thì hướng bếp nào tốt?

Bảng ghi «Trung cung (5)» theo bộ máy của Viện, không tự gán. Riêng Dương Trạch Thập Thư ghi: «nam gặp trung cung số 5 thì gửi cung Khôn, nữ gặp số 5 thì gửi cung Cấn»^[4]. Tra theo sách này thì nam đọc dòng Khôn, nữ đọc dòng Cấn ở Bảng 1 và Bảng 2.

生人之年值何卦，此卦即為福德宮，而男中五則寄坤宮，女中五則寄艮宮。

03Sách cổ bảo đặt bếp ở đâu, hướng bếp nào tốt?

Sách ghi bếp chỉ nên ở phương xấu của nhà, không nên ở phương tốt; sách không nói bếp quay về đâu. Mục «Hỏa Ấm» (火唵, tên sách gọi nhà bếp) viết: «Hỏa Ấm chính là nhà bếp, bếp lò; chỉ nên ở phương xấu của nhà, không nên ở phương tốt; hai lời ấy nói hết rồi.»^[1]

火唵即是廚房廚竈，止宜在宅凶方，不宜在吉方，此兩言盡之矣。

Bài ca của sách nói từng cung: «Càn đặt ở Bính, Cấn đặt ở Ất. Người Phúc Đức cung Càn nên lập Hỏa Ấm ở phương Bính, Tuyệt Mệnh; cung Cấn ở phương Ất, Lục Sát.»^[1] Một quyển khác chép riêng từng cung, ví dụ cung Càn: «Định bếp: nên ở phía nam của nhà, trên chữ Bính, rất tốt.»^[3]

乾丙艮乙立火唵。乾宮福德人，宜丙方絕命立火唵。艮宮福德人，宜乙方六煞立火唵。……一定廚竈，宜在宅南方丙字上，大吉。

Sách bác thuyết đặt bếp ở phương tốt

Soạn giả chê thuật sĩ đời ấy: «tệ hơn nữa lấy Phục Vị Phúc Đức làm Hỏa Ấm, lập Hỏa Ấm ở phương tốt của nhà… người xưa nói hết mức cái hại của khói lửa, sao người nay lại nhận lầm Hỏa Ấm là đất tốt.»^[1] Đây là thuyết sách bác, không phải lời sách dạy.

甚者以伏位福德為火唵，以宅吉方立火唵。殊不知窯燒九嶺，火斷八山，古人極言煙火之害，今人何乃誤認火唵為吉地。

Bài ca thứ hai khác ở Tốn, Khôn, Ly

Bài ca «Hỏa lộ cát hung» ghi Tốn ở Tân, Khôn ở Nhâm, Ly ở Ất, khác ba chữ với Bảng 1. Sách chỉ phê chỗ Ly: «ba chữ “Ly sửa Ất” không hợp: phương Ất là Sinh Khí của người cung Ly, không nên lập Hỏa Ấm»; bảng Viện cũng ghi Ly có Sinh Khí ở Đông^[2]. Hai chỗ Tốn, Khôn sách không phê, Viện không tự hoà giải.

乾宅坐丙震宅庚，兌宅癸位巽宅辛。坎宅坐甲離修乙，艮宅坐乙坤宅壬。此歌與前互相發，但「離修乙」三字不合，乙方是離宮福德人之生氣，不宜立火唵。

Mục hình thế: bếp ở bên trái

Mục «Nội hình» nói theo hình thế trong nhà, không theo cung: «Bếp phải ở bên trái, không nên đặt ở phương Bạch Hổ.»^[1] Sách không nói bên trái tính khi đứng ở đâu. Mục này khác mục theo cung ở Bảng 1; Viện nêu cả hai, không tự hoà giải.

廚竈必須居左位，不宜安在白虎方。

04Hướng bếp và hướng nhà phối hợp thế nào?

Sách tính bếp theo cung của người, không theo hướng nhà, và các bản đã mở không có bảng ghép hướng bếp với hướng nhà. Sách viết: «Cung Khảm là cung Phúc Đức chính; mọi thứ cửa, phòng, giếng, bếp đều khởi tính từ Khảm.»^[3] Có khách vặn soạn giả «đúng là lấy năm sinh của người làm chủ, không lấy hướng nhà làm chủ», và soạn giả nhận điều ấy rồi mới trả lời tiếp^[4].

坎宮為正福德宮，一切門房井竈等項，皆從坎起。……信以人之生年為主，不以宅向為主矣。

Mục bếp và mục nhà là hai dòng riêng trong sách. Ví dụ cung Khảm: bếp ở Đông Bắc (Bảng 1), còn nhà thì «tọa Bắc hướng Nam rất tốt, tọa Nam hướng Bắc tốt, tọa Tây hướng Đông cũng tốt. Chỉ nhà tọa Đông hướng Tây không nên ở… Nếu dùng phép cắt đường chia phòng thì vẫn ở được»^[3]. Xem thêm Cung Phi Khảm và nhà hướng chính Tây hợp tuổi nào.

坐北向南宅上上吉，坐南向北宅上吉，坐西向東宅亦吉。惟坐東向西宅不宜居，不便修，蓋以乾兌坤俱不宜開門故也。若用截路分房法亦可居。

Sách xếp người Đông tứ vị (Chấn, Tốn, Khảm, Ly) và Tây tứ vị (Càn, Khôn, Cấn, Đoài) theo sao tốt cho cửa, đường, phòng lầu, chỗ chủ nhà ở: «cửa nên mở, đường nên đi, phòng lầu nên cao lớn, chủ nhà nên ở»^[3]. Câu ấy không liệt kê bếp. Bếp đi ngược lại, đặt ở phương xấu như Bảng 1.

福元在震巽坎離宮，為東四位生人，其吉星俱在震巽坎離之方，門所宜開，路所宜行，房樓所宜高大，主人所宜居。

Nhà không hợp Cung Phi thì hướng bếp nào tốt?

Lời Viện: «Không phải bỏ nhà». Còn có thể chọn hướng cửa, hướng bếp, hướng giường và bàn làm việc về hướng tốt, và xét thêm hình thế quanh nhà. Hướng nhà là hướng cửa chính, đo khi đứng trong nhà nhìn ra. Xem thêm hướng đặt giường ngủ theo Cung Phi, hướng bàn làm việc hợp tuổi.

05Ngoài chọn hướng bếp tốt, cần kiêng gì?

Các nguồn đã kiểm ghi ba nhóm kiêng: bếp không đúng chỗ, làm bẩn hay làm ồn khu bếp, và sửa bếp ngày can Bính. Mỗi nhóm từ một nguồn khác nhau, xem Bảng 4.

Nguyên văn từng điều kiêng

Trạch Kinh: «giếng, bếp không ở đúng chỗ là hư thứ tư»^[6].

井竈不處四虚

Hai bản kinh Đạo giáo nói về cách giữ bếp, không nói về hướng: «Bếp của người ta không được dùng lông gà, xương chó, tóc, dao búa, củi không sạch, vật dơ bẩn mà xúc phạm thần bếp.»^[7] «Người ta nếu biết cẩn thận giữ bếp, đừng để đồ đồng sắt dao búa, lông chim thú, củi không sạch, nước dơ…»^[8]

凡人家竈不可以雞毛犬骨頭髮刀斧不淨柴薪穢汚等物觸犯竈神。……將刀向竈驚動尊神。……以足進火。……歌吟廚内呌喚竈前。……凡人若能慎護厨竈无令銅鐵刀斧之器飛禽走獸之毛不淨柴薪厭穢之水

Hiệp Kỷ Biện Phương Thư, mục Bách kỵ nhật trong quyển Phụ lục: «Ngày Bính không sửa bếp.»^[9]

甲不開倉乙不栽植丙不修竈丁不剃頭