Viện Nghiên Cứu Phong Thủy - gần 30 năm - 4 quyết định Nhà Nước công nhận
Chia Sẻ Kiến Thức

Ấn thụ là gì? Ấn thụ phù, ấn thụ cách trong Bát Tự và cách đọc

15 tháng 11, 2026 13 phút đọc Ban Truyền Thông INAFESA

Ấn thụ phù trong Bát Tự là gì, và đọc ra sao? Tra can ngày của bạn để ra ngay Chính Ấn, Thiên Ấn, rồi đọc theo năm bước lấy từ sách Tam Mệnh Thông Hội. Cần luận cho đúng lá số của mình thì Viện xem riêng.

Điểm chính

  • Ấn thụ là hành sinh ra can ngày; can khác âm dương là Chính Ấn, cùng âm dương là Thiên Ấn. Tra ở Bảng 1.
  • «Phù» (扶) là đỡ. Sách có cụm «ấn phù thân», không có một cách cục tên «ấn thụ phù».
  • Ấn thụ cách cần ấn đương lệnh ở tháng sinh, khí vượng, không bị hình xung phá hại.
  • Lá số của bạn gặp tài phá ấn thì xử lý ra sao: Viện xem riêng.

01Ấn thụ phù trong Bát Tự là gì?

Ấn thụ phù là ấn thụ đỡ thân: hành sinh ra can ngày đứng ra giúp nhật chủ khi nhật chủ yếu, nhất là lúc trong lá số tài nhiều.

Chữ «phù» (扶) nghĩa là đỡ, nâng. Trong bản số Tam Mệnh Thông Hội, Viện không thấy một tên cách riêng gọi là «ấn thụ phù». Cụm có thật trong sách là «ấn phù thân» (印扶身), «ấn thụ phù thân» (印綬扶身) và «ấn thụ nếu cùng đỡ» (印綬若相扶). Vì vậy bài này đọc «ấn thụ phù» là cụm «ấn thụ phù thân», không coi là một cách cục hay một thuật ngữ cố định.

Cổ thư nói gì về ấn thụ phù thân?

Trích Tam Mệnh Thông Hội

«Tài nhiều thân nhược thì cần ấn đỡ thân; thân vượng tài suy thì sợ kiếp chia đoạt.»

財多身弱要印扶身身旺財衰怕刼分奪

Tam Mệnh Thông Hội, quyển 5, tờ 45a, đoạn bàn về tài[1] · xem bản gốc

Một bài thơ ở tờ sau nói gọn hơn: «Tài nhiều thì hoàn toàn nhờ ấn đỡ thân»[1].

財多全仗印扶身

Bài Chân Bảo phú ở quyển 12 cũng dùng chữ «cùng đỡ». Lời chú của sách giải: «cách thương quan thân nhược mừng nhẫn, ấn; ấn cùng giúp đỡ thì tốt», và «cách thất sát mừng tài giúp, lại được ấn hoá thì tốt nhất»[2].

傷官格身弱喜刃印相資扶則吉

七煞格喜財資助又得印化最吉

Như vậy, ấn thụ phù thân là một việc ấn làm trong nhiều loại lá số: lá số tài nhiều, lá số thương quan, lá số thất sát. Muốn biết lá số của mình có cần ấn đỡ hay không, trước hết phải biết nhật chủ vượng hay nhược.

02Ấn thụ là gì trong Bát Tự?

Ấn thụ là hành sinh ra can ngày (nhật chủ) của bạn. Sách gọi vậy vì cái sinh ra ta mang nghĩa cha mẹ: «ấn» là che chở, «thụ» là nhận.

Tam Mệnh Thông Hội do Vạn Dân Anh soạn đời Minh. Quyển 5 mở đầu bằng lời: «Từ Tử Bình bàn cách cục, riêng lấy bốn thứ ấn, thực, quan, tài làm cương»[1]. Sách luận theo can ngày, gọi can ngày là nhật chủ, tức «ta». Ví dụ của sách: lấy Giáp Ất làm ta thì cái sinh ra ta là Nhâm Quý thủy.

徐子平論格局獨以印食官財四者為綱

Trích Tam Mệnh Thông Hội

«Cái sinh ra ta có nghĩa cha mẹ, nên đặt tên là ấn thụ. Ấn là che chở, thụ là nhận.»

生我者有父母之義故立名印綬印䕃也綬受也

Tam Mệnh Thông Hội, quyển 5, mục «Luận cổ nhân lập ấn thực quan tài danh nghĩa», tờ 1b[1] · xem bản gốc

Ấn thụ còn những tên gọi nào?

Mục «Luận ấn thụ» ghi ba tên khác: sao Chính Ấn, Khôi tinh, Cô cực. Thân mục định nghĩa: «Ấn thụ là tên của hành sinh ra ta, như Giáp Ất sinh tháng Hợi Tý, Bính Đinh sinh tháng Dần Mão. Đó là nguồn khí của ta, là sinh khí, là cha mẹ; giữ cho quan tinh của ta không bị thương khắc»[1].

一曰正印星二曰魁星三曰孤極

印綬者乃五行生我之名如甲乙在亥子月丙丁在寅卯月之類乃我氣之源為生氣為父母能䕶我官星使無傷尅

Ấn nằm ngay dưới chân can ngày, tức ở chi ngày, là một trường hợp riêng: xem bài Nhật chủ tọa Ấn.

03Ấn thụ gồm Chính Ấn và Thiên Ấn thế nào?

Hành sinh ra can ngày có hai can: can khác âm dương với can ngày là Chính Ấn, can cùng âm dương là Thiên Ấn.

Sách lấy cùng hay khác âm dương để chia chính, thiên; ví dụ sách nêu cho quan: «Giáp gặp Tân là chính quan, gặp Canh là thiên quan»[1]. Viện áp cùng luật ấy cho ấn và tính lại bằng code; kết quả khớp các ví dụ có sẵn trong sách cho ngày Giáp, Bính, Nhâm, Quý.

Bảng tra Chính Ấn, Thiên Ấn theo can ngày

Tìm can ngày của bạn ở cột trái, đọc sang phải.

Bảng 1. Chính Ấn, Thiên Ấn của 10 can ngày
Can ngàyHành ấn (sinh ta)Chính Ấn (正印)Thiên Ấn (偏印)
Giáp 甲ThủyQuý 癸Nhâm 壬
Ất 乙ThủyNhâm 壬Quý 癸
Bính 丙MộcẤt 乙Giáp 甲
Đinh 丁MộcGiáp 甲Ất 乙
Mậu 戊HỏaĐinh 丁Bính 丙
Kỷ 己HỏaBính 丙Đinh 丁
Canh 庚ThổKỷ 己Mậu 戊
Tân 辛ThổMậu 戊Kỷ 己
Nhâm 壬KimTân 辛Canh 庚
Quý 癸KimCanh 庚Tân 辛

Lưu ý: với các can âm Ất, Đinh, Kỷ, Tân, sách không liệt kê từng can; các dòng ấy suy theo luật trên.

Tháng sinh nào là Chính Ấn, tháng nào là Thiên Ấn?

Sách nêu ví dụ cho năm can dương; xem Bảng 2. Sách dẫn Uyên Nguyên: «ngày Giáp gặp tháng Tý là chính ấn, tháng Hợi là thiên ấn»[1].

淵源論印綬如甲日遇子月為正印亥月為偏印

Bảng 2. Tháng sinh mang ấn của can ngày dương (ví dụ trong sách)
Can ngàyTháng Chính ẤnTháng Thiên Ấn
GiápTýHợi
BínhMãoDần
MậuNgọTị
CanhNgọTị
NhâmDậuThân

Với can âm, đoạn định nghĩa chỉ nói chung: Giáp Ất sinh tháng Hợi Tý, Bính Đinh sinh tháng Dần Mão là gặp ấn; sách không chia tháng chính, thiên cho can âm. Chi tháng còn chứa can tàng; xem thêm bảng tàng can 12 Địa Chi.

Thiên Ấn có phải là xấu không?

Không được hễ thấy là luận hung. Thiên Ấn còn gọi là Đảo thực, Kiêu thần; thực thần kỵ gặp nó nhất. Nhưng sách dặn: Đảo thực gặp chế hợp thì lại quý, «tuyệt đối không được hễ thấy đảo thực là luận hung»[1].

切不可一見倒食便以㓙論

Chính và thiên còn khác nhau khi gặp tài: «Chính ấn ở lệnh tháng thì quyết không được gặp tài»; còn Thiên Ấn ở lệnh tháng mà năm, giờ gặp tài thì không hại, sách gọi là bỏ ấn theo tài[1].

正印居月令者决不可見財

04Ấn thụ cách là gì?

Ấn thụ cách là lá số có ấn đương lệnh ở tháng sinh, chi ngày lại được sinh thêm, khí vượng, không bị hình xung phá hại.

Lời chú bài Chân Bảo phú viết: ấn thụ cách cần đương lệnh tháng, chi ngày lại được trùng sinh, khí vượng, không gặp hình xung phá hại; «hơi có một sát một tài là hay, quá thì không nên; tài ấn ngang nhau là hạng thường»[2].

印綬格要當時月令日支又得重生氣旺不見刑衝破害稍得一煞一財為妙太過不宜財印兩停乃常流也

Ví dụ trong sách: «đây là ấn thụ cách, như Giáp Ất sinh mùa đông», thiên can không khí mà địa chi có Hợi Tý thủy sinh mộc[3].

此印綬格也如甲乙生於冬月

Vì sao tháng sinh nặng nhất?

Vì sách xếp tháng là chỗ cốt yếu nhất, ngày giờ thứ đến. Sách viết thêm: nếu năm lộ ấn mà tháng, ngày, giờ không có thì cũng chẳng nên việc[1].

若年露印月日時無亦不濟事

Cách định cách cục từ tháng lệnh nói chung, xem bài Bát Tự nhập cách là gì.

Ấn thụ cách khác ấn thụ phù thế nào?

Ấn thụ cách là tên cách: ấn nắm lệnh tháng. Ấn thụ phù thân là một việc ấn làm: đỡ nhật chủ khi thân nhược. Sách nói việc ấy cả ở lá số tài nhiều, cách thương quan, cách thất sát. Một lá số không thành ấn thụ cách vẫn có thể cần ấn phù thân.

05Đọc ấn thụ phù trong lá số ra sao?

Đọc theo năm bước: tìm ấn, xem ấn ở tháng, xem thân, xem quan sát, rồi xem tài. Mỗi bước dưới đây lấy từ mục «Luận ấn thụ» của Tam Mệnh Thông Hội.

Năm bước đọc ấn thụ phù

  1. Tìm ấn: lấy can ngày, tra Bảng 1 ra Chính Ấn, Thiên Ấn.
  2. Xem ấn ở đâu: ấn ở tháng là cốt yếu nhất, ngày giờ thứ đến; chỉ năm có ấn thì không nên việc.
  3. Xem thân: các cách đều mừng thân vượng, riêng ấn thụ mừng thân nhược. Tài nhiều mà thân nhược thì cần ấn phù thân.
  4. Xem quan, sát: ấn mừng quan tinh, vì quan sinh được ấn; ấn mừng thất sát, nhưng sát không được quá nhiều.
  5. Xem tài: ấn sợ tài, tham tài thì hỏng. Ấn có gốc thì mừng gặp tài, ấn không gốc thì kỵ tài.

凡格喜身旺惟印綬喜身弱

喜官星以官能生印

忌財星以財能破印

Bảng 3. Ấn thụ gặp gì thì mừng, gặp gì thì kỵ
GặpSách nóiChỗ trong sách
Thân nhượcMừng; tài nhiều thân nhược thì cần ấn đỡ thânq.5 tờ 57b, 45a
Quan tinhMừng, vì quan sinh ấn; quan là gốc của ấnq.5 tờ 56b, 61a
Thất sátMừng, nhưng sát quá nhiều thì hại thânq.5 tờ 57b
Tài tinhKỵ, vì tài phá ấn; ấn có gốc thì lại mừng tàiq.5 tờ 57a, 3a, 60b
Thực thầnKỵ gặp Thiên Ấn (Đảo thực)q.5 tờ 67b

Ấn thụ phù thân gặp tài thì đọc sao?

Xem ấn có gốc hay không. Sách viết: quan tinh là gốc của ấn thụ. Có quan có tài thì tài sinh quan, quan sinh ấn, ấn sinh thân, nên không kỵ[1]. Không có quan làm gốc thì quay về lời chung: «ấn sợ tài, tham tài thì hỏng».

Hình 1: Ấn thụ trong vòng ngũ hành

Ấn thụ trong vòng ngũ hành: ấn sinh thân, quan sinh ấn, tài phá ấn Vòng năm hành tương sinh theo chiều kim đồng hồ: Mộc, Hỏa, Thổ, Kim, Thủy. Ví dụ ngày Giáp: nhật chủ là Mộc, ấn là Thủy. Bước 1, ấn sinh thân: Thủy sinh Mộc. Bước 2, quan sinh ấn: quan là Kim, Kim sinh Thủy. Bước 3, tài sinh quan: tài là Thổ, Thổ sinh Kim, nên có quan làm gốc thì không kỵ tài. Bước 4, không có quan làm gốc thì Thổ khắc Thủy: tài phá ấn. Ấn thụ trong vòng ngũ hành Ví dụ ngày Giáp: nhật chủ là Mộc, ấn là Thủy (Quý, Nhâm) Mũi tên sinh đi theo chiều kim đồng hồ Mộc nhật chủ Hỏa Thổ tài Kim quan Thủy ấn ① Ấn sinh thân: Thủy sinh Mộc, đỡ nhật chủ ② Quan sinh ấn: Kim sinh Thủy, quan là gốc của ấn ③ Tài sinh quan: Thổ sinh Kim, nên không kỵ ④ Không quan làm gốc: Thổ khắc Thủy, tài phá ấn Theo Tam Mệnh Thông Hội, quyển 5, mục «Luận ấn thụ».
Hình 1. Vòng ngũ hành với ví dụ ngày Giáp: ấn (Thủy) sinh nhật chủ (Mộc), quan (Kim) sinh ấn, tài (Thổ) sinh quan, và tài khắc ấn khi không có quan làm gốc. Hình minh hoạ.

官星者印綬之根也

印怕財貪財則壊

Lá số của bạn gặp tài phá ấn thì xử lý ra sao?

Sách đã kiểm không nói cách xử lý khi tài phá ấn, cũng không nói chọn nghề, chọn năm theo ấn cho lá số cụ thể. Phần này Viện xem riêng cho bạn: tư vấn ban đầu không thu phí. Gọi 07.6264.1331.

Nhờ Viện xem lá số

Muốn tự lập lá số và đọc dụng thần, xem bài dụng thần là gì hoặc học khoá Bát Tự · Tứ Trụ Tử Bình.

06Hỏi – đáp về ấn thụ phù

Ấn thụ phù có phải tên một cách cục không?

Trong bản số Tam Mệnh Thông Hội, Viện không thấy cách cục nào tên như vậy. Sách có các cụm «ấn phù thân», «ấn thụ phù thân», nghĩa là ấn đỡ cho nhật chủ. Tên cách trong sách là ấn thụ cách, với điều kiện ấn đương lệnh ở tháng sinh.

Thân vượng thì có cần ấn phù thân không?

Sách viết các cách đều mừng thân vượng, riêng ấn thụ mừng thân nhược; chỗ cần ấn đỡ là lúc tài nhiều thân nhược. Thân vượng tài suy thì sách lại nói sợ kiếp chia đoạt. Lá số cụ thể vượng hay nhược đến mức nào, nên để Viện xem riêng.

Can ngày âm như Ất, Đinh thì tra Chính Ấn thế nào?

Vẫn dùng Bảng 1: can khác âm dương với can ngày là Chính Ấn. Ngày Ất có Chính Ấn là Nhâm, Thiên Ấn là Quý. Sách chỉ nêu ví dụ cho can dương, nên các dòng can âm là Viện suy theo luật chia chính, thiên của sách.

Khoá học và dịch vụ về ấn thụ phù

Muốn tự học đọc Bát Tự thì học khoá nào?

Khoá PT-ML302 «Bát Tự · Tứ Trụ Tử Bình» của Khoa Mệnh Lý dạy lập Bát Tự từ bốn trụ, xác định Nhật Chủ, Thần Sát, dụng thần. Cần học PT-ML301 (Tử Vi Đẩu Số) trước. Học trực tiếp tại 29 Cộng Hòa; lịch khai giảng hỏi tư vấn viên.

Viện xem lá số Bát Tự gồm những gì?

Dịch vụ Xem mệnh lý phân tích lá số, đối chiếu nhiều bộ môn, trong đó có Bát Tự Tứ Trụ. Tư vấn ban đầu không thu phí. Gọi tổng đài 07.6264.1331 hoặc để lại lời nhắn ở trang liên hệ.

Nguồn tham khảo

  1. Tam Mệnh Thông Hội 三命通會, Vạn Dân Anh 萬民英 soạn, đời Minh; Tứ khố toàn thư, bản Văn Uyên Các. Quyển 5: mục «Luận cổ nhân lập ấn thực quan tài danh nghĩa» 論古人立印食官財名義 tờ 1a–3a; đoạn bàn tài tờ 45a–45b; mục «Luận ấn thụ» 論印綬 tờ 56a–61a; mục «Khí ấn tựu tài» 棄印就財 tờ 67a–67b; mục «Luận đảo thực» 論倒食 tờ 67b–69b. Bản Kanripo KR3g0042, quyển 5.
  2. Tam Mệnh Thông Hội 三命通會, quyển 12, bài «Chân Bảo phú» 真寳賦 kèm lời chú, tờ 12b–13b. Bản Kanripo KR3g0042, quyển 12.
  3. Tam Mệnh Thông Hội 三命通會, quyển 11, tờ 75a (ví dụ ấn thụ cách Giáp Ất sinh mùa đông). Bản Kanripo KR3g0042, quyển 11.

Bài chỉ ghi những gì tra được trong sách trên, hoặc tính bằng chính luật chia chính, thiên của sách. Bản Kanripo không chấm câu; nguyên văn trong bài chép liền như bản số, lời dịch do Viện. Luận lá số cụ thể còn xét cả bốn trụ và đại vận: nên để Viện xem cho đúng người.

Bước tiếp theo

Chia Sẻ
Chia sẻ Facebook Zalo
INAFESA
Tác giả
Ban Truyền Thông INAFESA

Viện Nghiên Cứu & Ứng Dụng Kiến Trúc Phong Thủy Vào Đời Sống — biên soạn và cập nhật kiến thức phong thủy chính thống, dựa trên truyền thừa và thực hành ứng dụng.

Tìm hiểu về Viện →
Học bài bản cùng Viện

Hiểu phong thủy từ gốc, không chỉ từ mẹo

Viện INAFESA đào tạo phong thủy chính thống — chương trình từ Khai Duyên đến nâng cao, do giảng viên có truyền thừa trực tiếp hướng dẫn.

Xem chương trình đào tạo →